TRAUMABEHANDELING

Omdat praten over trauma maar deels helpt, combineert Jeugdtrauma Herstel Limburg reguliere behandelvormen met complementaire methoden. Lichaamsgerichte én ervaringsgerichte werkvormen worden ingezet om het gevoel van veiligheid, veerkracht en geluk te vergroten.

De persoonlijke en integratieve werkwijze sluit aan bij de belevingswereld van jeugdigen, is laagdrempelig en levert ook nog eens zeer goede resultaten op. Jeugdtrauma Herstel Limburg integreert het beste uit twee werelden, zodat lichaam, geest, denken, voelen én doen aandacht krijgen. Dit opent deuren die al pratend en denkend voor de meesten gesloten blijven.

Hieronder volgt een korte uitleg van de verschillende methoden die (doorgaans gecombineerd) worden toegepast bij Jeudgtrauma Herstel Limburg. 


EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing)
Tijdens een EMDR behandeling word je gevraagd om terug te denken aan het naarste moment van de emotionele of schokkende gebeurtenis. Als een kind nog te jong is om zelf te vertellen wat er is gebeurd, kunnen de ouders het verhaal opschrijven en voorlezen. Terwijl je aan dit plaatje denkt, volg je daarna met je ogen de vingers van de therapeut of word je op een andere manier afgeleid. Je moet dus twee dingen tegelijk doen. Dit brengt het verwerkingsproces op gang, waarbij emoties, beelden en andere herinneringen kunnen opkomen. Jouw therapeut begeleidt je hierbij. Na een tijdje zul je merken dat het herinneringsbeeld minder vervelend wordt om naar te kijken en dat (een deel van) de traumatische ervaring verwerkt is.
EMDR is een wetenschappelijk bewezen effectieve behandeling. Voor posttraumatische stress stoornis (PTSS) is het een eerste-keus behandeling volgens de richtlijn. Daarnaast zijn er goede resultaten bekend van EMDR behandeling bij andere problemen en klachten, zoals angststoornissen, chronische pijn, negatief zelfbeeld en verslavingen.

IEMT (Integral Eye Movement Therapy)

Net als bij EMDR wordt er tijdens een IEMT behandeling gevraagd om terug te denken aan het naarste moment van de traumatische gebeurtenis terwijl de ogen worden bewogen. Het verschil is dat IEMT werkt met de patronen die maken dat gevoelsmatige problematiek blijft voortduren c.q. chronisch wordt.  Er wordt rechtstreeks gewerkt met het gevoelssysteem. Vanuit een “probleemgevoel” in het heden begeleidt de therapeut de cliënt terug naar de eerste keer met dit gevoel. Tegelijkertijd wordt er gewerkt aan bewustwording van de impact van fysiologie op stemming, waardoor de cliënt meer grip krijgt op de gemoedstoestand. Bijkomend voordeel van IEMT is dat de je niets over de inhoud van de gevoelens/herinneringen hoeft te delen en dat situaties niet herbeleefd hoeven te worden.
Uit het onderzoek zijn specifieke behandelwijzen ontstaan voor o.a. angst en depressie, trauma behandeling, PTSS, stressreductie, terugkerende intens negatieve gevoelens, verliesverwerking, verstoorde identiteitsbeleving, eetproblemen, preventie burn-out en persoonlijke ontwikkeling.

BEPP (Beknopte Eclectische Psychotherapie)
BEPP is een effectieve behandeling voor PTSS, die aansluit bij het natuurlijke emotionele verwerkingsproces van ingrijpende gebeurtenissen. BEPP helpt pijnlijke gevoelens en gedachten toe te laten, te verwerken en weer grip te krijgen op het leven. Middels imaginaire exposure wordt terug gegaan naar de traumatische ervaring om herinneringen, gedachten en gevoelens toe te laten. Onderdeel van het proces is het schrijven van een brief (of het maken van een tekening). De behandeling wordt afgesloten met een afscheidsritueel. 

Schematherapie
Schematherapie is een vorm van psychotherapie die je helpt de oorsprong van gedragspatronen te doorgronden en te veranderen. De invloed van ervaringen op je patronen en je dagelijkse leven wordt onderzocht. Je leert jezelf zodanig veranderen dat je je beter gaat voelen, beter voor jezelf kunt zorgen en beter voor jezelf op kunt komen. Je leert voelen wat je behoeften zijn en je leert hier op een gezondere manier voor op te komen. Hierdoor verandert niet alleen je gedrag, maar veranderen ook je gedachten en gevoelens. Schematherapie en EMDR vullen elkaar bijzonder goed aan. Beide zijn ze namelijk gericht op het herstellen van de gevolgen van traumatische, ontwrichtende ervaringen. Tijdens het uitvoeren van het EMDR-standaardprotocol worden regelmatig varianten van technieken uit de schematherapie toegepast. 

Traumagerichte Cognitieve Gedragstherapie (TG-CGT)
TG-CGT is een bewezen werkzame behandeling voor kinderen en jongeren in de leeftijd van 3 tot 18 jaar, waarbij er sprake is van ernstige traumagerelateerde symptomen. De behandeling bestaat uit verschillende componenten en traumagerichte interventies in combinatie met cognitief gedragstherapeutische principes. Tevens komen aspecten van de hechtingstheorie, de neurobiologie bij de ontwikkeling, de gezinstherapie en van humanistische modellen in deze behandeling terug.
TG-CGT bestaat uit de volgende traumagerichte componenten: Psycho-educatie over trauma en de specifieke dynamiek van het trauma, zoals bijvoorbeeld seksueel misbruik, huiselijk geweld of traumatische rouw; Vaardigheden voor de ouders hoe hun kind te begeleiden; Ontspanningsoefeningen; Gevoelsuitingen en –regulatie; Cognitieve coping strategieën; het GGGG-schema; Traumaverhaal; wat is er precies gebeurd en wat dacht, voelde en deed het kind en dit verhaal delen met de ouder; Cognitieve coping strategieën ten opzichte van het traumaverhaal; Omgaan met triggers en situaties aangaande het trauma; Gezamenlijke ouder-kind sessies; Veiligheid in de toekomst.

Systeemtherapie
Als een of meerdere familieleden een trauma heeft, is dit bijna altijd van invloed op alle relaties in de familie. Geheimhouding, ontkenning, bagatellisering en isolatie bedreigen de individuele ontwikkeling van de gezinsleden en de emotionele sfeer en verbondenheid van de familie als geheel. Systeemtherapie heeft tot doel trauma’s in een familie beter bespreekbaar te maken en te behandelen met verschillende interventies. 

ACT (Acceptance and Commitment Therapy)
ACT is een vorm van gedragstherapie die je helpt om op een flexibele manier om te gaan met de obstakels die je tegenkomt (Acceptance), zodat je kan blijven investeren in de dingen die je écht belangrijk vinden (Commitment). Het doel van ACT is dus niet zo zeer het reduceren van klachten, maar het ontwikkelen van persoonlijke veerkracht.
ACT is erkend als evidence based therapy voor depressie, angst, dwangstoornis, psychose en chronische pijn. Tevens is ACT effectief gebleken bij het vergroten van het algemeen welzijn; er hoeft dus geen sprake te zijn van psychopathologie om baat te hebben bij deze therapievorm.

Speltherapie
Speltherapie is een methode om kinderen met psychosociale problemen te behandelen met gebruik van spel. Spel wordt hierbij gezien als hét communicatiemiddel van kinderen. Een kind beeld in spel uit wat hij heeft beleefd en hoe hij dit ervaren heeft. Spel bevindt zich op de grens tussen verbeelding en werkelijkheid en biedt de mogelijkheid tot zelfontwikkeling en tot expressie van wat een kind nog niet verbaal kan uiten. Het geeft kinderen de mogelijkheid spanning te ontladen en gevoelens te uiten. Daardoor kunnen zij hun ervaringen verwerken en experimenteren met allerlei vormen van nieuw gedrag. In spel kan een kind ook (gezins)interacties uitbeelden. Daarnaast biedt spel kinderen de mogelijkheid om de wereld om hen heen te leren kennen en daarmee ook zichzelf te ontdekken. Spel stimuleert de lichamelijke ontwikkeling, doordat het kind in beweging is. Het is een natuurlijke manier om kennis op te doen, waarmee het de intellectuele ontwikkeling bevordert. Spel geeft ook de mogelijkheid om rekening te leren houden met anderen en met regels. Dat maakt
spel belangrijk voor de sociale ontwikkeling. Bovendien zorgt het ervoor dat kinderen verschillende ervaringen opdoen, doordat zij situaties naspelen en opnieuw beleven. Spel is dan ook een middel voor het kind om zijn gevoel beter te leren herkennen en situaties beter te begrijpen, wat zorgt voor een stimulans in de emotionele ontwikkeling.
Speltherapie helpt om trauma te verwerken en wordt al dan niet gecombineerd met EMDR of IEMT. Zo kan een kind weer verder met zijn ontwikkeling en krijgt de gebeurtenis een plek. 

Emotioneel lichaamswerk
Emotioneel lichaamswerk helpt je bewust te worden van de signalen die je lichaam geeft. Veel klachten en problemen worden namelijk veroorzaakt doordat we onze gevoelens onderdrukken of er niet naar leven. Door de focus naar het lichaam te verleggen – uit het hoofd in het lijf – kan er veel waardevolle informatie opgedaan worden, vaak meer dan het hoofd ooit kan bedenken. In een veilige omgeving wordt veel aandacht geschonken aan een veilige bedding en word je gesteund om oude gewoontes, patronen en angsten stap voor stap los te laten. Er zal meer innerlijke rust ontstaan, zodat je vanuit vrijheid anders op situaties kan gaan reageren. Letterlijk en figuurlijk kom je steviger met beide voeten op de grond te staan. Je leert meer op je gevoel vertrouwen en je komt meer in contact met wie je bent, wat je verlangens zijn en hoe jij je leven vorm wilt geven.

TRE® (Tension & Trauma Release Exercises)
TRE® is een (zelfhulp) methode die bestaat uit een serie van 7 eenvoudige spanningreducerende oefeningen, die het lichaam helpen om patronen van diepliggende (chronische) spierspanning, veroorzaakt door stress en trauma, los te laten. Door de TRE® methode te volgen wordt op een veilige manier een natuurlijk reflexief mechanisme van trilling/vibratie in spier- en bindweefsel op gang gebracht. Het ontladen van spanning en verkramping zorgt voor ontspanning in spier- en bindweefsel en kalmeert op deze wijze het zenuwstelsel, waardoor het lichaam kan terugkeren naar een staat van rust en balans.
TRE® is ontworpen als een methode voor zelfregulatie. Eenmaal aangeleerd kan TRE® zelfstandig en naar behoefte levenslang worden gebruikt. Het geeft je regie over je eigen (stress-)regulatie en daarmee een manier om doorlopend persoonlijke gezondheid en welzijn te verbeteren en te onderhouden. TRE® wordt wereldwijd ingezet in veel verschillende werkvelden en heeft reeds duizenden mensen geholpen.

EFT (Emotional Freedom Techniques)
EFT is een korte en makkelijk te onthouden (zelfhulp) methode om positieve veranderingen in je leven te bewerkstelligen. Het is een onderdeel van de Energetische Psychologie en is een positieve, effectieve en snelle methode om remmingen, angsten en andere negatieve emoties te verminderen of kwijt te raken. De simpele technieken hebben een sterke invloed op bepaalde hersengebieden en vermindert in die gebieden de te hoge prikkelactiviteit. Het verwijdert de negatieve lading van belastende herinneringen.

Ademhaling
Wanneer je iets ingrijpends meemaakt wat je niet zo snel kan verwerken, dan kan het zijn dat je lichaam door de langdurig spanning niet meer de flexibiliteit heeft om met de ademhaling weer tot ontspanning te komen. Je kan angstig worden en je psyche raakt uit balans. Met verschillende ademhalingstechnieken begeleid onze therapeut je om onverwerkte emoties, gebeurtenissen en trauma’s los te laten. Zo kan de natuurlijke balans zich weer herstellen en verminderen je klachten. 

Yoga
Yoga en meditatie werken diep in op je lichaam en geest. Luisteren naar het lichaam staat hierbij centraal. Namelijk, om te kunnen beginnen met de verwerking van een trauma moet er een verbinding gemaakt worden met het zelf, alsook met het lichaam. Traumagerichte yoga stelt je in staat een positievere relatie met je lichaam op te bouwen door middel van mindfulness, ademhaling en zachte yogaoefeningen. Vier karakteristieken spelen een rol bij traumagerichte yoga: ervaren in het nu, keuzes maken, effectief actie ondernemen en creëren van ritmes. 

Aanraking en massage
Aanraken is van levensbelang. Huidcontact stimuleert de zenuwuiteinden, die signalen zenden naar de hersenen en de productie van endorfine (het gelukshormoon) aanmaakt. Door een tekort aan endorfine is er eerder kans op uiteenlopende klachten en het staat de genezingsprocessen van het lichaam in de weg.
Massage roept een verzachtende kalmte op die de geest tot rust brengt en het lichaam ontspant, zodat je bevrijd wordt van spanning, stress en zorgen. Herstel en genezing kunnen optreden doordat het zenuwstelsel tot rust komt; cellen kunnen regenereren, weefsels herstellen, spieren ontspannen, hormonen komen in balans, het immuunsysteem verbetert en de bloedsomloop en lymfestroom wordt bevordert, waardoor voedingsstoffen en zuurstof naar de lichaamscellen worden gebracht en afvalstoffen worden verwijderd.
Er wordt steeds meer wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de werking van massages. Een van de meetbare gevolgen van massage, die in verschillende onderzoeken naar voren komt, is de verandering in de hersenchemie die de massage teweegbrengt. Massage leidt tot een daling van het stresshormoon cortisol en dit proces gaat samen met het vrijkomen van de hormonen serotonine en dopamine die lichaam en geest helpen ontspannen.